تعیین شاخص‌های تنش خشکی دو رقم کنجد محلی بهبهان و دشتستان2

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران.

2 مربی پژوهش، بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران

3 محقق صنایع غذایی، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی ، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران

چکیده

به منظور بررسی شاخص‌های تنش خشکی در روش آبیاری قطره‌ای نواری بر عملکرد و اجزای عملکرد دانه، عملکرد روغن، درصد روغن دانه و کارآیی مصرف آب دانه آزمایشی در سال زراعی 98-1397 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی بهبهان اجرا گردید. آزمایش به صـورت کرت‌های یک‌بار خـــــرد شده در قالب طرح پایه بلـوک‌های کامل تصادفی با 3 تکــرار اجرا شد. فاکتور اصلی شامل مقدار آب در آبیاری قطره‌ای نواری در پنج سطح شامل چهار سطح 40، 60، 80 و 100 درصد نیازآبی از شروع مرحله گلدهی در آبیاری قطره‌ای و یک سطح آبیاری سطحی (جویچه‌ای) به عنوان تیمار شاهد و فاکتور فرعی شامل رقم در دو سطح شامل ارقام محلی بهبهان و دشتستان 2 بود. مقایسه میانگین اثرات متقابل آبیاری و رقم نشان داد که بالاترین کارایی مصرف آب مربوط به رقم محلی بهبهان در تیمار 100 درصد نیاز آّبـی با مقادیر معادل 222/0 کیلوگرم دانه کنجد بر مترمکعب آب بود. به دلیل بیش‌تر بودن مقادیر شاخص‌های SSI و TOL در رقم محلی بهبهان نسبت به رقم دشتستان2 می‌توان رقم محلی بهبهان را از نظر تنش خشکی به عنوان تیمار برتر معرفی نمود. نتایج ضریب همبستگی پیرسون نشان داد وجود همبستگی مثبت و معنی دار اجزای عملکرد ازجمله تعداد دانه در کپسول، کپسول در بوته، وزن هزاردانه با عملکرد در نهایت عملکرد دانه افزایش یافت. میزان شاخص‌های SSI و TOL با افزایش سطح تنش خشکی افزایش پیدا کرد در حالی که مقادیر شاخص‌های STI، MP، GMP، HM، YI و YSI با افزایش سطح تنش کاهش یافتند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Determination of drought stress indices of two Varieties sesame local of Behbahan and Dashtestan2

نویسندگان [English]

  • Nader Salamati 1
  • Amirkhosro Danaie 2
  • Leila Behbahani 3
1 Research Assistant Professor of Agricultural Engineering Research Department, Khuzestan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Ahvaz, Iran.
2 Member of Scientific Board, Seed and Plant lmprovement Department, Khuzestan. Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO, Ahvaz, Iran
3 Researcher of food industry, Agricultural Engineering Research Department, Khuzestan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Ahvaz, Iran
چکیده [English]

Water stress is currently considered as the most important and most common cause of reduced yield in arid and semi-arid regions, but this tension may even occur in areas with high rainfall. Sesame due to its resistance to drought and heat is of great importance in the development of agriculture in arid and semi arid regions during summer planting.In order to study and evaluate drought stress indices in drip irrigation method, yield, grain yield components, oil yield, seed oil percentage and grain water use efficiency were tested in 2018-2019 in Behbahan Agricultural Research Station. The experiment was conducted as split plots in randomized complete block design with 3 replications. The main factor included water leveles in drip irrigation at four levels of 40, 60, 80 and 100% of water requirement from the beginning of flowering stage and the sub factor including Varieties in two levels including local of Behbahan and Dashtestan2 cultivars.

کلیدواژه‌ها [English]

  • 1000-grain weight
  • Water use efficiency
  • Variety
  • Evapotranspiration